Simptomi AIDS-a

Iz stadijuma primarne infekcije prelazi se u stadijum asimptomatske serokonverzije, kada mogu da se dokažu antitijela na gp41, a ne postoje nikakvi znaci koji bi ukazali da je osoba inficirana HIV- om. Ovaj stadijum može da traje godinama i predstavlja najopasniji period za dalje prenošenje virusa i inficiranje drugih osoba.

Klinički simptomi se javljaju u prosjeku poslije nekoliko godina (7 do 10 pa i duže) od infekcije, mada se u nekim slučajevima kada postoje i druge, prije svega polno prenosive infekcije, mogu ispoljiti i poslije nekoliko mjeseci od infekcije i najčeše se manifestuju povećanjem limfnih žlijezda. Povećanje limfnih žlijezda je ispoljeno u vratnom dijelu, i to naročito na zadnjem dijelu vrata i dijelu ispod pazuha. Ovo stanje može potrajati više mjeseci kada počinje tzv. konstitucionalni simptomi side koji se karakterišu gubitkom tjelesne težine više od 10% od normalne, povećane tjelesne temperature preko 30 stepeni, koja traje više od mjesec dana, proliv koji traje kontinuirano ili sa prekidom više od mjesec dana, gljivična infekcija usta i ždrijela, herpes na usnama ili genitalijama koji dugo traje i ponovo se javlja.

Sve ovo je praćeno, po pravilu, smanjenjem broja crvenih krvnih ćelija, krvnih pločica, bijelih krvnih ćelija, povećanjem koncentracije proteina i to posebno imunoglobulina u krvi, kao i smanjenjem broja CD4 T limfocita u krvi. Javlja se promjena na perifernom nervnom sistemu kao i na centralnom nervnom sistemu (AIDS Dementia Complex) koji dovode do teških poremećaja sa gubitkom mogućnosti orijentacije u vremenu i prostoru, neprepoznavanjem najbliže okoline. Razvijaju se razne vrste tzv. oportunistiških infekcija, sa mikroorganizmima koji po pravilu ne izazivaju oboljenje kod mladih zdravih osoba ili je klinička slika ostalih infekcija znatno teža i manje osjetljiva na uobičajenu terapiju. Tu spadaju infekcije sa protozoompneumacystis carinii, kriptokokoza, criptosporiodoza, toxoplazmoza, koje izazivaju najveći procenat smrtnih ishoda kod inficiranih sa HIV-om, zatim oboljenja izazvana uzročnikom tuberkuloze (mycobaterium tuberkuloze) kao i netipičnim mikrobakterijama, teškim gljivičnim infekcijama Candidiasis, Aspergilosis i drugim virusima iz grupe herpesa kao što je Citomegalo virus (CMV) i Ebstein Bar virus (EBV) kao i drugi patogeni i uslovno patogeni mikroorganizmi.

U ovom stadijumu javljaju se i tumori i to prije svega Kapoši sarkom, koji može pored kože da zahvati i unutrašnje organe, kao i tumori B limfocita tzv. B limfomi, koji se najčešće razvijaju u mozgu i predstavljaju najčešći uzrok smrti HIV inficiranih u kojima su se razvili.

Kako je sposobnost normalne imunološke odbrane prije svega vezana za glavnu regulatornu ćeliju imunog sistema CD4 T limfocit, to uništavanje ovih ćelija smanjuje mogućnost odbrane. Određivanjem broja CD4 T limfocita u krvi inficiranih moguće je predvidjeti prelazak iz asimptomatske faze infekcije u razvijenu fazu infekcije i razvoj tumora (stadijum SIDE).

Smatra se da kad broj CD4 T limfocita u perifernoj krvi, sa oko 1000 na kubni milimetar kod zdrave osobe padne ispod 200 na kubni milimetar, HIV infekcija prelazi u stadijum SIDE, u kome se ispoljavaju svi glavni oblici infekcije i tumori.

HIV ne ubija inficirane, on onemogućava njihovu imunološku odbranu uništavajući CD4 T limfocite, i na taj način onemogućuje da veliki broj uslovno patogenih i patogenih mikroorganizama dovede do teške infekcije i tumora koje se veoma teško liječe i koje na kraju dovode do smrti inficiranog.

Osim simptoma navedenih u prethodnom odlomku, razvijenu bolest mogu obilježiti sljedeći simptomi i znakovi:

  • simptomi specifičnih oportunističkih infekcija (kandidijaza, pneumocistoza);
  • tumori (Kapošijev sarkom);
  • osip;
  • glavobolja.

Razvoj karakterističnih infekcija i tumora ponekad može biti prvi znak prisutnosti AIDS- a.

Takođe se i sljedeći simptomi mogu povezati s AIDS- om:

  • poremećaji govora;
  • gubitak mišićne mase;
  • smanjenje intelektualnih funkcija;
  • oticanje zglobova;
  • bol u zglobovima;
  • ukočenost zglobova; nepodnošenje hladnoće;
  • bol u kostima;
  • bolovi u prsima, leđima ili trbuhu;
  • svrab na koži;
  • osjetljivost na svijetlo i dr.